Zelfstandigenaftrek 2026: zo haal je er als zzp of mkb’er maximaal voordeel uit

De zelfstandigenaftrek is in 2026 nog steeds een belangrijke fiscale aftrekpost voor ondernemers in Nederland. Als je voldoet aan de voorwaarden trek je een vast bedrag van je winst af voordat je inkomstenbelasting betaalt. Daardoor daalt je belastbare winst en houd je meer netto over. In dit artikel lees je:

• hoe de zelfstandigenaftrek in 2026 werkt;
• wat je mag aftrekken over belastingjaar 2025;
• welke voorwaarden gelden;
• hoe de afbouw richting 2027 eruitziet;
• hoe je de aftrek concreet toepast in jouw situatie.

Wat is de zelfstandigenaftrek?

De zelfstandigenaftrek is een vast bedrag dat je in aftrek mag brengen op je winst uit onderneming als je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting en voldoet aan het urencriterium. De regeling is bedoeld voor natuurlijke personen die ondernemen, zoals een eenmanszaak of vennootschap onder firma. Je past de zelfstandigenaftrek toe in je aangifte inkomstenbelasting over het jaar 2025 nadat je jouw winst hebt berekend en voordat je de belasting uitrekent.

Actuele bedragen en afbouw zelfstandigenaftrek 2023–2027

De zelfstandigenaftrek wordt de afgelopen jaren stapsgewijs verlaagd. Vanaf 2026 wordt de aftrek fors lager dan een paar jaar geleden en in 2027 volgt nog een verdere verlaging. Over belastingjaar 2025 krijg je nog een aftrek van 2.470 euro. De cijfers in onderstaande tabel zijn gebaseerd op de gepubliceerde bedragen en aangekondigde afbouw voor de zelfstandigenaftrek voor ondernemers in Nederland, inclusief de verlaging naar 1.200 euro in 2026 en de geplande 900 euro in 2027, zoals beschreven in recente toelichtingen op de wijzigingen in de ondernemersaftrek.

Bereid je erop voor dat het voordeel uit de zelfstandigenaftrek kleiner is dan je misschien gewend bent als je al langer onderneemt. Door je administratie strak te organiseren en je kosten goed bij te houden, vang je een deel van dit effect op. Via een boekhoudpakket als Informer hebje altijd financieel overzicht en weet je zeker dat je boekhouding correct is.

• Meer over het boekhoudpakket voor MKB
• Meer over het boekhoudpakket voor ZZP

Voorwaarden voor de zelfstandigenaftrek in 2026

Je mag de zelfstandigenaftrek alleen toepassen als je aan een aantal voorwaarden voldoet. De belangrijkste voorwaarden zijn:

• Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting.
• Je voldoet aan het urencriterium van 1.225 uur.
• Je hebt aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd nog niet bereikt voor de volledige aftrek.

Ondernemer voor de inkomstenbelasting

De Belastingdienst kijkt naar verschillende factoren om te beoordelen of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Denk aan zelfstandigheid, aantal opdrachtgevers, ondernemersrisico, winstverwachting en de omvang van je activiteiten. Twijfel je of je echt als ondernemer wordt gezien, dan helpt een boekhouder of accountant je om dit goed te beoordelen. Op zoek naar een adviseur die ook weet hoe je boekhouding in elkaar zit? Hier lees je alles over een efficiënte samenwerking tussen boekhouder en ondernemer en kun je adviseurs in de buurt zoeken.

Urencriterium van 1.225 uur

Het urencriterium betekent dat je in het belastingjaar waarover je aangifte doet minimaal 1.225 uur aan je onderneming besteedt. Dat is ongeveer 24 uur per week als je het jaar rond onderneemt. In die uren tel je niet alleen declarabele uren mee, maar ook tijd voor administratie, marketing, reistijd naar klanten en ontwikkeling van je bedrijf.

Voorbeelden van uren die meetellen:

• Uren waarin je werkt aan opdrachten of projecten voor klanten (houd automatisch uren bij en zet ze om in facturen).
• Tijd die je besteedt aan het opstellen en versturen van facturen (correct factureren binnen een minuut via Informer).
• Uren voor het bijhouden van je administratie en bankmutaties (bankieren en boekhouden vanuit een systeem).
• Voorbereiding van offertes, klantgesprekken en relatiebeheer.

Leg je uren vast in een urenregistratie, bijvoorbeeld in een spreadsheet of in je boekhoudpakket. Zo kun je bij een controle eenvoudig laten zien dat je het criterium haalt.

AOW-leeftijd en halvering van de aftrek

Heb je op 1 januari 2025 de AOW-leeftijd bereikt, dan heb je in principe recht op 50% van het bedrag van de zelfstandigenaftrek als je aangifte doet over dit jaar. Waar een ondernemer die jonger is dan de AOW-leeftijd 2.470 euro aftrekt, trekt iemand met AOW-leeftijd dus de helft af. De overige voorwaarden blijven gelijk. Dit is relevant als je bijvoorbeeld doorwerkt na je pensioenleeftijd als zelfstandig adviseur of als bouwvakker met een eigen bedrijf.

Hoe pas je de zelfstandigenaftrek toe in je aangifte?

De zelfstandigenaftrek pas je toe in de aangifte inkomstenbelasting. De grove volgorde ziet er als volgt uit:

1. Je berekent je winst uit onderneming: opbrengsten minus bedrijfskosten.
2. Je controleert of je voldoet aan het urencriterium en de overige voorwaarden.
3. Je past de zelfstandigenaftrek toe tot maximaal de winst, tenzij je starter bent en recht hebt op startersaftrek.
4. Je past eventuele startersaftrek en andere ondernemersaftrekken toe.
5. Je komt uit op je belastbare winst waarover je inkomstenbelasting betaalt.

Een goede boekhouding waarin je verkoopfacturen, ontvangen facturen en betalingen direct verwerkt, maakt deze stappen een stuk eenvoudiger. Door je administratie bij te houden in een boekhoudpakket als Informer, heb je alle benodigde data altijd op een rijtje. Zeker met de ingebouwde bankrekening automatiseer je een groot deel van je financiën.

Zelfstandigenaftrek en startersaftrek: hoe werken ze samen

Ben je starter, dan heb je naast de zelfstandigenaftrek vaak recht op startersaftrek. De startersaftrek is een verhoging van de zelfstandigenaftrek in de eerste jaren waarin je ondernemer bent en aan de voorwaarden voldoet. Het extra bedrag komt bovenop de reguliere zelfstandigenaftrek, zolang je de maximale termijnen nog niet hebt gebruikt.

Belangrijke punten over de combinatie als je deze over belastingjaar 2025 wil toepassen:

• Je hebt in 2025 voldaan aan het urencriterium.
• Je bent in een van de voorgaande jaren nog niet vaker dan drie keer als ondernemer aangemerkt voor de zelfstandigenaftrek.
• Je was in 2025 nog geen gebruikelijke werknemer in een bv waarin je een aanmerkelijk belang hebt.

De combinatie van zelfstandigenaftrek en startersaftrek kan het belastingvoordeel voor een startende ondernemer aanzienlijk vergroten, vooral bij winstniveaus waar beide aftrekken volledig kunnen worden benut. Zorg dat je aangifte klopt door je administratie goed op orde te hebben en facturen veilig te bewaren.

Niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek en lage winst

In jaren met een lage winst kan het gebeuren dat het bedrag van de zelfstandigenaftrek hoger is dan je winst. In dat geval kun je de aftrek niet volledig benutten. Het deel dat je niet gebruikt, wordt niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek genoemd. Dat deel mag je in de negen daaropvolgende jaren verrekenen met voldoende winst, zolang je in die jaren weer aan de voorwaarden voldoet.

Voorbeeld lage winst en niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek

Stel dat je in 2025 een winst uit onderneming hebt van 1.000 euro. De zelfstandigenaftrek is 2.470 euro. Omdat de aftrek niet hoger mag zijn dan je winst als je geen starter bent, gebruik je in 2025 maximaal 1.000 euro. Het resterende deel van 1.470 euro is niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek. Deze 1.470 euro mag je in een later jaar verrekenen zodra je weer genoeg winst maakt en je opnieuw voldoet aan het urencriterium.

Dit mechanisme werkt ook in combinatie met andere ondernemersaftrekken. De volgorde en de exacte verrekening zie je terug in de details van de aangifte. Als je boekhoudpakket de gegevens van je facturen en kosten actueel bijhoudt, zie je snel of je in de buurt komt van een situatie met lage winst. Denk aan een overzichtelijke weergave van openstaande facturen en betalingsherinneringen.

Rekenvoorbeelden zelfstandigenaftrek 2025 en 2026

Voorbeeld 1: ervaren zzp’er met gemiddelde winst in 2025

Je bent al jaren actief als zzp’er in de zakelijke dienstverlening met een winst van 50.000 euro in 2025. Je voldoet aan het urencriterium en je hebt geen recht meer op startersaftrek.

• Winst uit onderneming: 50.000 euro.
• Zelfstandigenaftrek 2025: 2.470 euro.
• Belastbare winst na zelfstandigenaftrek: 47.530 euro, nog vóór andere aftrekken zoals MKB-winstvrijstelling.

Je verlaagt je belastbare winst met 2.470 euro. Afhankelijk van je exacte belastingschijf levert dat een concreet belastingvoordeel op. De berekening van het uiteindelijke belastingbedrag doe je in de aangifte.

Voorbeeld 2: starten in 2026 met recht op startersaftrek

Je start in 2026 als webdeveloper en maakt in dat jaar 35.000 euro winst. Je voldoet aan het urencriterium en dit is een van de eerste jaren waarin je ondernemer bent.

• Winst uit onderneming: 35.000 euro.
• Zelfstandigenaftrek 2026: 1.200 euro (en dus niet meer 2.470 zoals in 2025).
• Startersaftrek: extra bedrag bovenop de zelfstandigenaftrek volgens de actuele regels.

De totale ondernemersaftrek wordt de som van de zelfstandigenaftrek en startersaftrek. Omdat starters niet gebonden zijn aan de beperking dat de aftrek niet hoger mag zijn dan de winst, kan het totale aftrekbedrag boven de winst uitkomen. De exacte bedragen en voorwaarden vind je terug in de officiële documentatie. Een goede factuurworkflow helpt je om grip te houden op je omzet en winst, start bijvoorbeeld direct met een boekhoudpakket. Met Informer is het dan een jaar gratis en je maakt geen fouten.

Voorbeeld 3: lage winst en niet-gerealiseerde aftrek in 2025

Je bent freelance marketeer en behaalde in 2025 een winst van 3.000 euro. Je voldoet aan het urencriterium en hebt geen recht meer op startersaftrek.

• Winst uit onderneming: 3.000 euro.
• Zelfstandigenaftrek 2025: 2.470 euro.
• Je kunt de volledige 2.470 euro in aftrek brengen, omdat de winst hoger is dan de aftrek.

Als je winst lager zou zijn dan 2.470 euro, ontstaat niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek die je in latere jaren kunt gebruiken. Dit is vooral relevant bij sterk wisselende omzet of als je tijdelijk minder werkt.

Sectorvoorbeelden: zelfstandigenaftrek in de praktijk

Bouw zzp’er

Je werkt als zelfstandige timmerman met een eigen bus en gereedschap. Je hebt meerdere opdrachtgevers en draaide in 2025 een winst van 45.000 euro. Je draait veel uren op locatie, hebt reistijd, voorbereiding, inkoop en administratie. Al deze uren tel je mee voor het urencriterium, zolang je ze zakelijk kunt onderbouwen. Je past de zelfstandigenaftrek van 2.470 euro toe en verlaagt zo je belastbare winst. Door je inkoopfacturen digitaal te verwerken en te koppelen aan je boekhouding, kun je steeds direct zien wat het resultaat is.

Zakelijke dienstverlening en consultancy

Als zelfstandig consultant factureer je adviesuren aan verschillende klanten. Je werkt deels op kantoor bij de klant en deels thuis. Uren voor voorbereiding, rapportage, reizen en acquisitie tel je mee voor het urencriterium. Met een winst van bijvoorbeeld 60.000 euro en een goed bijgehouden urenadministratie kom je ruim boven de 1.225 uur. De zelfstandigenaftrek van 2.470 euro verwerk je in de aangifte, samen met andere aftrekken. Een strak facturatieproces dat volledig gesynchroniseerd is met je bankrekening zorgt ervoor dat je veel tijd bespaart en je cijfers altijd op orde hebt.

ICT‑freelancer

Je werkt als freelance developer of systeembeheerder en combineert langere opdrachten met kortere projecten. Je uren bestaan uit ontwikkeltijd, overleg, testen, documentatie en administratie. Door je werkzaamheden goed te plannen en je uren direct na een werkdag vast te leggen, kun je eenvoudig aantonen dat je aan het urencriterium voldoet. Met een winst van bijvoorbeeld 70.000 euro in 2025 gebruik je de zelfstandigenaftrek volledig. Als specialist op computergebied automatiseer je het liefst zoveel mogelijk, bijvoorbeeld door je bank en boekhouding vanuit een systeem te beheren.

Zorg zzp’er

Als zzp’er in de zorg werk je op basis van diensten bij verschillende instellingen of particulieren. Je uren bestaan uit directe zorguren, reistijd, verslaglegging, scholing en administratie. Deze uren kun je, als ze zakelijk zijn, meenemen in het urencriterium. Met een winst van bijvoorbeeld 30.000 euro in 2025 levert de zelfstandigenaftrek van 2.470 euro een duidelijk belastingvoordeel op. Het is daarom wel zo makkelijk als je je uren binnen gewoon vanaf je mobiel kunt bijhouden.

Creatieve en marketing zzp’er

Je bent grafisch vormgever, copywriter of online marketeer. Je kosten bestaan uit software, apparatuur, opleidingen en marketing. Als jouw winst in 2025 bijvoorbeeld 40.000 euro is en je voldoet aan het urencriterium, kun je de zelfstandigenaftrek van 2.470 euro inzetten. Houd bij welke uren je aan je bedrijf werkt, ook als je met creatieve concepten of strategieën bezig bent zonder directe factuur. Zorg dat je je facturatie netjes online bijhoudt en ontwerp facturen die precies passen bij jouw huisstijl.

Veelgestelde vragen over de zelfstandigenaftrek

Op welk bedrag heb ik recht als ik nu (in 2026) aangifte IB ga doen over vorig jaar (2025)?

De zelfstandigenaftrek over het jaar 2025 is 2.470 euro. Dit is het bedrag waar je rekening mee moet houden als je aangifte inkomstenbelasting gaat doen over dat jaar. Soms kan dit verwarrend zijn, omdat je in 2026 aangifte gaat doen over 2025. Als je in 2027 aangifte doet over 2026, dan geldt het bedrag van 1.200 euro.

Hoe weet ik of ik het urencriterium haal?

Je weet of je het urencriterium haalt door je uren gedurende het jaar bij te houden. Noteer per dag wat je hebt gedaan en hoeveel tijd je daaraan hebt besteed. Gebruik eventueel een urenregistratie‑app of de tijdsregistratiefunctie in je boekhoudsoftware. Kom je aan minimaal 1.225 uur in 2025, dan voldoe je aan het criterium. Twijfel je, dan is het veiliger om conservatief te zijn en alleen uren mee te tellen die je goed kunt onderbouwen.

Wat als ik in 2025 deels in loondienst werkte?

Werk je deels in loondienst en deels als ondernemer, dan mag je de zelfstandigenaftrek alleen toepassen als je in totaal voldoende uren aan je onderneming besteedt en de onderneming het zwaartepunt van je werk vormt. De uren uit loondienst tellen niet mee voor het urencriterium. Zorg dus dat je realistisch inschat hoeveel tijd je echt in je bedrijf stopt.

Kan ik de zelfstandigenaftrek combineren met andere aftrekken?

Ja, de zelfstandigenaftrek kan worden gecombineerd met andere ondernemersaftrekken zolang je aan de voorwaarden voldoet. Denk aan startersaftrek en meewerkaftrek. De gecombineerde aftrekken verlagen samen je belastbare winst. De exacte volgorde van toepassing staat in de aangifte. Een transparant overzicht van je inkomsten, kosten en winst maakt het makkelijker om te zien welke aftrekken voor jou relevant zijn.

Wat gebeurt er met niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek als ik stop met mijn bedrijf?

Als je stopt met ondernemen en geen winst meer uit onderneming hebt, kun je niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek niet langer verrekenen in toekomstige jaren. Het deel dat je niet hebt benut, vervalt dan. Overweeg daarom zorgvuldig wanneer je stopt en hoe je de laatste jaren benut, eventueel in overleg met een adviseur.

Hoe voorkom ik fouten bij het toepassen van de zelfstandigenaftrek?

Je voorkomt fouten door je administratie zorgvuldig bij te houden, je uren vast te leggen en je aangifte tijdig en volledig in te vullen. Gebruik veilige software waarin je eenvoudig inkomsten en kosten bij kunt houden en bijvoorbeeld makkelijk btw-aangifte kunt doen. Zo weet je zeker dat je data altijd up-to-date is.

Waar kan ik terecht als ik vragen heb over mijn boekhouding rond de zelfstandigenaftrek?

Voor vragen over je boekhouding kun je terecht bij je boekhouder, accountant of de supportafdeling van je softwareleverancier. Je kunt hier contact opnemen met de supportafdeling van Informer. Voor juridische en fiscale voorwaarden gelden altijd de officiële regels. Raadpleeg bij twijfel de meest recente informatie in van officiële kanalen van de Belastingdienst of neem zo nodig contact op met een professioneel adviseur.

Checklist: zelfstandigenaftrek 2025 goed geregeld

• Controleer of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting.
• Houd je uren per jaar bij en check of je minimaal 1.225 uur haalt.
• Bekijk of je in aanmerking komt voor startersaftrek.
• Check je winst en beoordeel of er sprake kan zijn van niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek.
• Zorg voor een complete en digitale administratie van facturen, kosten en bankmutaties.
• Loop je aangifte inkomstenbelasting stap voor stap door en controleer de ingevulde ondernemersaftrekken.

Met een duidelijke administratie en een actueel beeld van de regels over belastingjaar 2025 benut je de zelfstandigenaftrek zo goed mogelijk en voorkom je verrassingen bij de aanslag.